Mahalliy dagʻal jun tarkibidagi mayda va yirik iflosliklarni tozalash texnologiyasini takomillashtirish

Ushbu avtoreferat D.A.Joʻrayevning O'zbekiston Respublikasi qishloq xoʻjaligi va transportida innovatsion texnika va texnologiyalar yoʻnalishida falsafa doktori (PhD) dissertatsiyasini oʻz ichiga oladi. Unda mahalliy dagʻal jun tarkibidagi mayda va yirik iflosliklarni tozalash texnologiyasini takomillashtirish masalasi koʻrib chiqilgan. Tadqiqotda junni titish-tozalash uskunasining ta'minlash va tozalash qismlariga oʻzgartirishlar kiritilib, texnologik va konstruktiv jihatdan takomillashtirilgan. Jumladan, ta'minlovchi valikning tashqi diametri ikki baravar kattalashtirilgan va tishlar shakli oʻzgartirilgan, bu esa tola tiqilib qolishini va valikka oʻralib qolishini bartaraf etgan. Shuningdek, 35 gradus qiyalikda asosi toʻrli panjara boʻlgan xomashyo bunkeri oʻrnatilgan. Bu ishlar natijasida uskuna samaradorligi va ishlab chiqarish quvvati oshirilgan, shuningdek, yillik iqtisodiy samaradorlikka erishilgan.

Asosiy mavzular

Kirish: Dissertatsiya mavzusining dolzarbligi, zarurati, maqsadi va vazifalari, tadqiqot obyekti va predmeti, ilmiy yangiligi va amaliy natijalari, ishning ishonchliligi, nashr etilgan ishlar, tuzilishi va hajmi haqida ma'lumot berilgan.
Tadqiqotning Oʻzbekiston Respublikasi fan va texnologiyalari rivojlanishining ustuvor yoʻnalishlariga mosligi: Ushbu tadqiqot fan va texnologiyalar rivojlanishining II “Energetika, energiya va resurstejamkorlik” ustuvor yoʻnalishi doirasida bajarilganligi haqida ma'lumot beriladi.
Muammoning oʻrganilganlik holati: Jahon va respublika olimlarining junni qayta ishlash texnologiyasi boʻyicha olib borgan ilmiy-tadqiqot ishlari tahlil qilinadi va mavjud muammolar koʻrsatib oʻtiladi.
Mavzuning dissertatsiya bajarilgan ilmiy muassasaning ilmiy-tadqiqot ishlari rejasi bilan bogʻliqligi: Dissertatsiya tadqiqoti Oʻzbekiston Respublikasi Prezident Administratsyasining qaroriga asosan startap-innovatsion loyiha doirasida bajarilganligi haqida ma'lumot beradi.
Tadqiqotning maqsadi va vazifalari: Junni mayda va yirik iflosliklardan tozalovchi uskunani takomillashtirish va ish samaradorligini oshirish maqsad qilib belgilangan. Vazifalar ham koʻrsatilgan.
Tadqiqotning obyekti va predmeti: Obyekt sifatida 2BT-150SH rusumli titish-tozalash uskunasi, predmet sifatida esa uskunaning tola bilan ta'minlash qurilmalari, titib yumshatish jarayoni va ishchi organlari harakat qonunlari olingan.
Tadqiqotning usullari: Matematik tahlil, eksperimental ma'lumotlarni rejalashtirish, modellashtirish, differensial tenglamalarni yechish kabi usullar qoʻllanilgan.
Tadqiqotning ilmiy yangiligi va amaliy natijalari: Jun tolasini tozalash uskunasi uchun yangi tebranuvchi xomashyo bunkeri, takomillashtirilgan ta'minlash mexanizmi va boshqa texnologik yangiliklar kiritilgan. Amaliy natijalar sifatida uskuna samaradorligi va ish unumdorligining oshishi koʻrsatilgan.
Tadqiqot natijalarining ishonchliligi: Natijalarning ilmiy asoslanganligi va amaliyotda sinab koʻrilganligi ta'kidlangan.
Tadqiqot natijalarining ilmiy va amaliy ahamiyati: Olingan natijalarning ilmiy ahamiyati uskunaning samaradorligini oshirish, amaliy ahamiyati esa sifatli jun tolasini olish imkonini yaratishda namoyon boʻladi.
Tadqiqot natijalarining joriy qilinishi: Olingan natijalar asosida yangi uskunalar ishlab chiqarishga joriy qilingan va samaradorlik hamda ish unumdorligi oshgan.
Tadqiqot natijalarining aprobatsiyasi va e'lon qilinishi: Tadqiqot natijalari turli ilmiy anjumanlarda va nashrlarda chop etilgan.
Dissertatsiyaning tuzilishi va hajmi: Dissertatsiya kirish, toʻrtta bob, xulosa, adabiyotlar roʻyxati va ilovalardan iborat. Hajmi 110 bet.
DISSERTATSIYANING ASOSIY MAZMUNI: Kirish qismida dissertatsiya mavzusining dolzarbligi va zaruriyati asoslangan. Birinchi bobda jahondagi va respublikadagi junni dastlabki ishlash texnologiyalari va uskunalarining tahlili keltirilgan. Ikkinchi bobda taklif etilayotgan ta'minlash mexanizmiga oid nazariy asoslar bayon etilgan. Uchinchi bobda takomillashtirilgan uskuna konstruktiv sxemasi va tajriba natijalari keltirilgan. Toʻrtinchi bobda esa tadqiqot natijalari va iqtisodiy samaradorlik hisoblangan.
Xulosa: Jun tolasini titish-tozalash jarayonini takomillashtirish boʻyicha olib borilgan tadqiqotlar natijasida junni dastlabki ishlash korxonasida oʻtkazilgan tajribalar tahlili, texnologik va konstruktiv oʻzgartishlar kiritilganligi, natijada uskuna samaradorligi, ish unumdorligi va yillik iqtisodiy samaradorlikning oshganligi haqidagi xulosalar keltirilgan.