Oʻzbek tili korpusida frazemalarni teglashning lingvistik va dasturiy asoslari
Ushbu dissertatsiya O'zbek tilining frazeologik birliklarini kompyuter lingvistikasi asosida teglash (taglash) va ularning lingvistik va dasturiy ta'minotini ishlab chiqishga bag'ishlangan. Tadqiqotda O'zbek tili korpusidan foydalanilib, frazeologik birliklarning morfologik, sintaktik va semantik xususiyatlari tahlil qilingan. Muallif frazeologik birliklarni avtomatik aniqlash, tasniflash va teglash uchun algoritmlar va dasturiy vositalarni ishlab chiqqan. Natijada, O'zbek tili frazeologik birliklarining lingvistik va dasturiy jihatdan tadqiq etilganligi, ular uchun ma'lumotlar bazasi yaratilganligi va bu ishlar amaliyotda qo'llanilishi mumkinligi ko'rsatilgan.
Asosiy mavzular
- O'zbek tili frazeologizmlarining lingvistik va dasturiy jihatdan o'rganilishi: Tadqiqotning asosiy maqsadi O'zbek tilidagi frazeologik birliklarni kompyuter lingvistikasi asosida teglash (taglash) uchun lingvistik va dasturiy asoslarni ishlab chiqishdan iborat. Bu jarayonda frazeologik birliklarning morfologik, sintaktik, semantik va stilistik xususiyatlari tahlil qilingan.
- O'zbek tili korpusida frazeologik birliklarni teglashning (taglash) usullari va vositalari: O'zbek tili korpusidan foydalangan holda frazeologik birliklarni avtomatik aniqlash, tasniflash va teglash (taglash) uchun algoritmlar va dasturiy vositalar ishlab chiqilgan. N-gram modellari, statistik va qoidalarga asoslangan usullardan foydalanilgan.
- Frazeologik birliklar uchun ma'lumotlar bazasini shakllantirish: Tadqiqot natijasida O'zbek tili frazeologik birliklari uchun ma'lumotlar bazasi shakllantirilgan. Bu baza frazeologik birliklarning morfologik paradigmasi, variantlari, sinonimlari va boshqa lingvistik ma'lumotlarni o'z ichiga oladi.
- Frazeologik birliklarning variantlari va omonimiyasi: O'zbek tilidagi frazeologik birliklarning leksik va grammatik variantlari, shuningdek, omonimiyani aniqlash va bartaraf etish usullari tadqiq etilgan.