Sanoat va fuqaro binolari arxitekturasi
Ushbu kitob O‘zbekiston Respublikasi Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi hamda Termiz davlat muxandislik va agrotexnologiyalar universiteti tomonidan tayyorlangan „Sanoat va fuqaro binolari arxitekturasi“ fani uchun mo‘ljallangan o‘quv-uslubiy majmuasidir. Kitobda sanoat va fuqaro binolarining arxitekturasi, ularning konstruktiv yechimlari, asosiy elementlari, turar-joy binolarining klassifikatsiyasi, shuningdek, zilzilaga chidamli qurilish konstruksiyalarining birikish usullari kabi mavzular chuqur yoritilgan. Shuningdek, kitobda zonalar, pollarning turlari, tom yopmalari, zinalar, liftlar va axlat tushirgichlar kabi muhim masalalar ham o‘z ifodasini topgan. O‘quv-uslubiy majmua talabalarga nazariy bilim berish bilan bir qatorda amaliy mashg‘ulotlar hamda mustaqil ish mavzularini o‘z ichiga olgan.
Asosiy mavzular
- Bino va inshootlar haqida tushunchalar: Arxitektura, bino va inshootlar qurilishi, zamonaviy qurilish materiallari, konstruksiya, qurilish texnikalari, qurilish industriyasi. Arxitektura, bino va inshootlar qurilishi, zamonaviy qurilish materiallari, konstruksiya, qurilish texnikalari, qurilish industriyasi.
- Fuqaro binolariga qo‘yiladigan asosiy talablar: Har qanday bino quyidagi asosiy talablarga javob berishi kerak: vazifasiga muvofiqligi, texnik tomondan muvofiqligi, bino ko‘rinishi me’morchilik va badiiylik talablariga mos holda tanlanishi, iqtisodiy jihatdan qulayligi.
- Binolarning klassifikatsiyasi turkumlari: Binolar vazifasiga ko‘ra: turar-joy binolari, jamoat binolari, sanoat binolari, qishloq xo‘jaligi binolari kabi guruhlarga bo‘linadi. Turar-joy va jamoat binolari birgalikda fuqaro binolari deb ataladi.
- Zinalarning konstruktiv yechimlari: Zinalar ikki qavatli binolarda, zinaxonalarda, liftlar va boshqa shaxtalarda uchraydi. Zinalarning konstruktiv yechimlari, turlari va ularning elementlari haqida ma'lumot berilgan.
- Derazalar va eshiklar: Deraza va eshiklar binoning muhim elementlari bo‘lib, ular xonalarni yoritish, shamollatish va tashqi muhitdan himoyalashda muhim rol o‘ynaydi. Ularga qo‘yiladigan asosiy talablar, konstruktiv yechimlari va turlari haqida ma'lumot berilgan.
- Tom yopmalari va ularga qo‘yiladigan asosiy talablar: Tomlar binoning ustki yakunlovchi qismi bo‘lib, u yog‘in, qor, shamol va boshqa tashqi ta’sirlardan himoya qiladi. Tomlarning turlari, konstruktiv yechimlari va ularga qo‘yiladigan talablar haqida ma'lumot berilgan.
- Poydevorlarning konstruktiv echimlari: Poydevorlar binoning yer ostki qismini tashkil etadi va yukni asosga uzatadi. Poydevorlarning turlari, konstruktiv yechimlari va ularning qo‘llanilishi haqida ma'lumot berilgan.
- Yig‘ma temir-beton plitalardan iborat tomyopma unsurlari: Yig‘ma temir-beton plitalardan iborat tomyopma unsurlari, ularning konstruktiv yechimlari va birikmalari haqida ma'lumot berilgan.
- Zilzilaviy xududlarda qurilish konstruksiyalarining birikishi: Zilzilaga chidamli qurilish konstruksiyalarining birikish usullari va ularga qo‘yiladigan talablar haqida ma'lumot berilgan.
- Poydevorlarni loyihalashning asosiy xususiyatlari: Poydevorlarni loyihalashda e’tiborga olinishi kerak bo‘lgan asosiy talablar, jumladan, xona maydonlari, zinapoyalar va ularning balandliklari haqida ma'lumot berilgan.