Учебно-методическое пособие для лабораторных работ по курсу фармакагнозии (1 чатсь)
Ushbu kitob O'zbekiston Respublikasi Sog'liqni saqlash vazirligi tomonidan tasdiqlangan bo'lib, Toshkent farmatsevtika instituti talabalari uchun farmakognoziya bo'yicha o'quv amaliyotini o'tkazishga mo'ljallangan metodik qo'llanmadir. Qo'llanma o'simlik resurslarini o'rganish, dori xomashyosini tayyorlash, standartlashtirish va ularni saqlash kabi masalalarni qamrab oladi. Unda dori o'simliklarini aniqlash, gerbariylash, zaxiralarini baholash, plantatsiyalarda yetishtirish va yig'ish usullari batafsil yoritilgan. Kitob talabalarga amaliy ko'nikmalarni shakllantirishga va farmatsevtika sohasida yuqori malakali mutaxassis bo'lishga yordam beradi.
Asosiy mavzular
- Amaliyotga kirish: Amaliyotning maqsad va vazifalari, kalendar reja, amaliyot bazasi va talabalarning majburiyatlari bayon etiladi. Talabalarning xavfsizlik qoidalari va amaliyot davomida kundalikni yuritish tartibi tushuntiriladi.
- Yovvoyi holda o'suvchi dori o'simliklari bilan tanishish: Dori o'simliklarining o'sish joylari, o'simliklar jamoalari (fitotsenozlar) va ularni o'rganish usullari ko'rsatiladi.
- Dori o'simliklarini aniqlash, morfologik tavsiflash va gerbariylash: Dori o'simliklarini morfologik belgilari asosida aniqlash, o'simliklarni to'g'ri yig'ish va gerbariylash usullari keltirilgan. O'simliklarning turli oilalariga oid morfologik xususiyatlari berilgan.
- Dori o'simliklari zaxirasini aniqlash: Dori o'simliklari zaxirasini aniqlash usullari (konkret zarobslar va kalit uchastkalar), biologik va ekspluatatsion zaxiralar haqida ma'lumotlar berilgan. Yillik yig'im-terim hajmini hisoblash usullari ko'rsatilgan.
- Dori o'simliklarini plantatsiyalarda yetishtirish: Dori o'simliklarini plantatsiyalarda yetishtirishning ahamiyati, usullari va istiqbollari yoritilgan. O'zbekistonda ixtisoslashtirilgan xo'jaliklarda yetishtiriladigan o'simliklar ro'yxati keltirilgan.
- Xomashyo tayyorlash jarayoni asoslari: Dori xomashyosini yig'ish qoidalari, muddatlari, birlamchi ishlov berish (tozalash, yuvish), quritish, standartlash va saqlash usullari bayon etilgan.
- Dori vositalarini saqlash: Dori xomashyosini saqlash sharoitlari (harorat, namlik, yorug'lik), zararkunandalardan himoya qilish va saqlash muddatlari haqida ma'lumotlar berilgan.