Ijtimoiy ekologiya

Ushbu kitobda ekologiya, biosferaga antropogen ta'sir, atrof-muhitni muhofaza qilish, O'zbekistondagi ekologik vaziyat, insonning moslashuvi va ekologik siyosat kabi mavzular yoritilgan. Kitob ekologiya ta'limi yo'nalishi uchun mo'ljallangan.

Asosiy mavzular

Ekologiya strukturasi, predmeti, vazifalari: Ekologiyaning predmeti, vazifalari, odam va kishilik jamiyati ekologiyasi, hozirgi zamon ekologiyasining asosiy vazifalari va XXI asrning dolzarb muammolari ko'rib chiqiladi.
Ekologik tizim. Biosenoz: Ekotizim va biogeosienoz tushunchalari, ularning bir-biriga bog'liqligi, shuningdek, biogeosenozning tarkibiy qismlari haqida ma'lumot beriladi.
Ekologik omillar va ularni tasniflash: Atrof muhitning abiotik va biotik omillari, tolerantlik chegaralari va ekologiya makoni tushunchalari tahlil qilinadi.
Oranizmlarning atrof-muhit omillariga moslashuvi: Ekologik omillarning chegaralari, tirik organizmlarning moslashishi, moslashish turlari va morfologik moslashuv kabi masalalar yoritiladi.
Ekologik muammolarini hal etish chora tadbirlari: Ijtimoiy ekologiya muammolarini hal etish, fanning roli, Orol va Orol bo'yi muammolarini hal etish yo'llari ko'rib chiqiladi.
Ijtimoiy ekologiyaning predmeti va vazifalari: Ijtimoiy ekologiya fanining vazifalari, predmeti, boshqa fanlar bilan munosabati, rivojlanish tarixi va ahamiyati tahlil qilinadi.
Inson ekologiyasi: Inson ekologiyasi, hozirgi davrdagi muammolari, rivojlanishdagi roli, tabiiylik va sun'iylikning hayotga kirib kelishi va salbiy oqibatlar haqida ma'lumot beriladi.
Hozirgi zamon sharoitida insonning sotsial, biologik va ekologik imkoniyatlarini maqbul hopatda keltirish: Tabiatning ifloslanishiga ta'sir qiluvchi salbiy omillar, obyektiv va subyektiv omillar, tuproq va o'simliklarning holati va inson ekologiyasining demografik jihatlari ko'rib chiqiladi.
Respublikadagi hozirgi ekologik ahvol: Yirik ekologik mintaqalar, qulay, noqulay va juda noqulay ekologik sharoitlar, yerdan foydalanishdagi ekologik xatoliklar va tabiat ne'matlarini asrab avaylash masalalari yoritiladi.
Insonning moslashuvi va ekologiyasi: Insonning ijtimoiy va biologic moslashuvi, tabiiy va ijtimoiy sharoitlariga moslashuvi va atrof-muhitni inson ekologiyasiga ta'siri o'rganiladi.
Mintaqa biosferasiga bo`lgan transportning ta`siri: Ekologiyaga transportning ta'siri, avtomobil chiqindilarining zaerari va zaharli chiqindilarni kamaytirish chora-tadbirlari ko'rib chiqiladi.
Mintaqa biosferasiga bo`lgan antropogen ta`sir dinamikasi: Antropogen ta'sir va uning turlari, aholi salomatligi va ekologiyaga sanoatning ta'siri, qurilish materiallari korxonalari tomonidan havo ifloslanishining ijtimoiy va ekologik jihatlari va transportning ta'siri tahlil qilinadi.
Orol va Orol bo`yi ekologik vaziyat keskinlashuvining asosiy omillari: Orol dengizi va Orolbo`yi ekologiyasi, Orol dengizini saqlab qolish, qumli cho`llar, adr va tog` mintaqalari ekologiyasi, tog` etaklari va tog`larning ekologik muammolari, sug`oriladigan yerlar ekologiyasi va ekologik ta'lim va tarbiya masalalari yoritiladi.
Orol dengizi qurigan tubining hozirgi ahvoli: Orol va Orol bo`yi muammosi, ekologik vaziyat keskinlashishining asosiy omillari, qurigan tubining hozirgi ahvoli va ijtimoiy ekologik buxroning sabablari tahlil qilinadi.
Ekologik siyosatning tuzilmasi va asosiy bosqichlari: Ekologik siyosat tuzilmasi, asosiy bosqichlari, salbiy iqtisodiy va ijtimoiy jarayonlar hamda ekologik qayta tiklashning mohiyati tahlil qilinadi.
Kadrlarning ijtimoiy ekologik yo`naltirilganligi: Kadrlarning ijtimoiy ekologik yo`naltirilganligi, ekologik qayta ko`rish konsepsiyasi o'rganiladi.
Ilmiy-texnikaviy va ijtimoiy-ekologik siyosatning birligi va ziddiyatlari: Ilmiy-texnikaviy va ijtimoiy-ekologik siyosatning birligi, fan-texnikaning taraqqiyoti, demografik vaziyat, tibbiyotdagi o`rni tahlil qilinadi.