Ushbu kitobda ikki hikoya keltirilgan. Birinchi hikoya kelin va qaynona o'rtasidagi munosabatlar, kelinning xatti-harakatlari va ularning o'zaro tushunmovchiliklari haqida. Ikkinchi hikoya qo'shnilarning o'zaro yordami, do'stligi va kundalik hayotdagi voqealar haqida.
Kitobda turli mavzular, jumladan, qaynona-kelin munosabatlari, qo'shnilar o'rtasidagi do'stlik va insonning o'z yaqinlariga, ayniqsa buvisiga bo'lgan munosabati kabi hayotiy hikoyalar keltirilgan. Har bir hikoya oddiy odamlarning kundalik tashvishlari, quvonchlari va afsuslari haqida.
Hikoya ayolning tabiatini, uning his-tuyg'ularini tushunishga urinish haqida boradi. Unda ayolning murakkabligi, mehrga muhtojligi va oiladagi munosabatlar tasvirlangan. Qaynona va kelin o'rtasidagi munosabatlar, ularning o'zaro hurmati va bir-birini tushunishga intilishi "dadasining noni" iborasi orqali ifodalangan. Asar ayolning jamiyatdagi o'rni, uning oiladagi roli va ayollarga xos bo'lgan mehr-muhabbat tuyg'usi haqida mulohaza yuritadi.
Ushbu roman Ahmad Lutfiy Qozonchining "Qaynona" asari boʻlib, unda turmush, oilaviy munosabatlar, qaynona-kelin oʻrtasidagi murakkabliklar, insoniy fazilatlar va jamiyatdagi ayrim illatlar tasvirlangan. Asarda Мунаввархоним singari олижаноб qaynona obrazi orqali sabr-qanoat, kechirimlilik kabi yuksak insoniy tuygʻular targʻib etiladi. Shuningdek, zamonaviy turmush tarzining ayrim salbiy jihatlari ham tanqid ostiga olinadi.
Ushbu matnda oila, uning ahamiyati, a'zolarining o'zaro munosabatlari va burchlari haqida hikoya qilinadi. Unda oila qurishning qiyinchiliklari, oila a'zolarining o'ziga xos xususiyatlari va oilaning jamiyatdagi o'rni ta'kidlangan. Shuningdek, matnda o'zbek oilalariga xos bo'lgan urf-odatlar, an'analar va qadriyatlar ham aks etgan.
Ushbu kitob O'zbekistonda va qo'shni Qozog'istonda yangi kelinlar oilaga moslashuvining etnik va psixologik jihatlarini o'rganadi. Unda nikoh va oila qurishning an'analari, kelinlar duch keladigan qiyinchiliklar, moslashuvga ta'sir etuvchi omillar va kelin-qaynota munosabatlari kabi masalalar ko'rib chiqiladi. Tadqiqot natijalari asosida kelinlarga moslashishga yordam berish bo'yicha amaliy tavsiyalar berilgan.
Ushbu kitob oila va oilaviy tarbiyaga bag'ishlangan bo'lib, unda oilaning jamiyatdagi o'rni, oilaviy munosabatlar, tarbiya usullari, ota-onalarning farzand tarbiyasidagi roli, shuningdek, buzg'unchi g'oyalarga qarshi kurashish masalalari ko'rib chiqilgan. Kitob ota-onalar, pedagoglar, murabbiylar va oilaviy tarbiya masalalari bilan qiziquvchilar uchun mo'ljallangan.
Maqolada turk maqol va iboralarida ayollarning jamiyatdagi o'rni, oiladagi roli, shuningdek, ayollarga nisbatan bo'lgan munosabatlar sociologik va ilmiy jihatdan tahlil qilinadi. Ayolning jamiyatdagi mavqei, oiladagi sadoqati, farzand tarbiyasi, uy-ro'zg'or ishlari va tejamkorligi kabi masalalar ko'rib chiqiladi. Shuningdek, maqol va iboralarda ayollarning teng huquqliligi, erkaklar bilan munosabatlari, kelin-qaynota munosabatlari va turmush qurish masalalari ham o'rganiladi.
Asarda kelinlar va qaynona oʻrtasidagi munosabatlar, zamonaviy hayotga intilish va urf-odatlarga sodiqlik kabi mavzular hazilomuz tarzda yoritilgan. Asar uch pardadan iborat boʻlib, unda kelinlar qaynona zulmidan qutulish, oʻz huquqlarini talab qilishga urinishadi. Asar oxirida kelinlar gʻalaba qozonadi va qaynona ularning shartlariga rozi boʻladi.
Hikoya, bir oilaning kundalik hayoti, turmush tashvishlari, oilaviy munosabatlar va ayollarning jamiyatdagi o'rni haqida boradi. Erkakning beparvoligi, ayolning sabri va g'azabi, kelinlar o'rtasidagi munosabatlar tasvirlangan. Asarda, ayolning oilasiga qaytishi, erining o'zgarishi va oilaning tinchlik topishi kabi voqealar yoritilgan.