Ushbu bitiruv malakaviy ishi Ahmad Yugnakiyning hayoti va ijodi, uning "Hibatul-haqoyiq" asari va undagi axloqiy qarashlariga bag'ishlangan. Ishda Yugnakiyning dunyoqarashi, islom dini va sufizm ta'limotining ta'siri, shuningdek, adibning jamiyat, ilm, odob va insoniy fazilatlar haqidagi fikrlari tahlil etiladi. Muallif Yugnakiyning axloqiy qarashlari nafaqat o'z davri uchun, balki hozirgi zamonda ham ahamiyatli ekanligini ta'kidlaydi.
Kitobda Yusuf va Ahmad ismli ikki aka-ukaning sarguzashtlari, adolat uchun kurashlari, sevgi va sadoqat mavzulari orqali o‘zbek xalq og‘zaki ijodining boy namunalari aks ettirilgan. Asarda XVI-XVIII asrlarda Xorazmda yaratilgan dostonda turkiy xalqlar qahramonlik eposining an'analari saqlanib qolgan. Dostonda feodal hukmdorlarning tubanligi, mansab uchun qon to‘kishlari qoralanadi. Bўzўғlonxonning жиянлари Yusuf bilan Ahmadni shahardan haydashi, Misr podshosining Хоразмни босиб olishga intilishi kabi voqealar hikoya qilinadi. Yusuf va Ahmadning Misrda zindonga tushishi, so‘zlashuv musobaqasida g‘alaba qozonishi, Хоразмга қайтиши, adolatni tiklash uchun Misrga qarshi urush ochishi va tinchlik o‘rnatishi kabi sarguzashtlar bayon etilgan.
Ushbu kitob Said Ahmadning turli yillarda yaratilgan "To'lqinlar", "Tuynuk", "Qorako'z Majnun", "Paypoq" va "Gul haqida hikoyalar" kabi hikoyalarini o'z ichiga olgan. Asarlarda insoniy munosabatlar, urush davridagi hayot, oilaviy qadriyatlar va jamiyatdagi o'zgarishlar tasvirlangan. Har bir hikoya o'ziga xos uslubda yozilgan bo'lib, o'quvchini hayotning turli qirralari haqida o'ylashga undaydi.
Ushbu tadqiqot ishi Oʻzbekiston Qahramoni, Oʻzbekiston xalq yozuvchisi Said Ahmad ijodining hajviy janrdagi asarlarini, xususan uning dramaturgik mahorati va komediyalarini tahlil qilishga bag'ishlangan. Asarda Said Ahmadning hajviyoti, uning oʻziga xos uslubi, yumor yaratish mahorati, milliy adabiyotimizdagi oʻrni va ahamiyati, shuningdek, uning komediyalarining badiiy jihatlari, til xususiyatlari, g'oyaviy-badiiy jihatlari chuqur oʻrganilgan. Tadqiqotda Said Ahmadning "Kelinlar qoʻzgʻoloni", "Kuyov" kabi komediyalari hamda hajviy hikoya va miniatyuralari tahlil qilinib, uning ijodiy merosi va adabiyotimizga qo'shgan hissasi ochib berilgan. Xususan, "Kelinlar qo'zg'oloni" komediyasi misolida Said Ahmadning qahramonlar yaratish mahorati, dialog va til vositalaridan unumli foydalanishi, milliy yumor va xalq tilidan unumli foydalanishi hamda uning oʻzbek dramaturgiyasidagi oʻrni atroflicha tahlil qilingan.
Ushbu dissertatsiya Said Ahmadning hajviy asarlarining lingvopoetik xususiyatlarini tadqiq etishga bag'ishlangan. Unda Said Ahmad ijodining hajv janridagi o'ziga xos o'rinlari, ustozlarining ta'siri, shuningdek, til vositalarining (frazeologiya, metaforalar, laqablar, atoqli otlar) hajviy janrda qo'llanilishi va ularning kulgi hosil qilishdagi o'rni tahlil qilingan. Tadqiqotda, shuningdek, kinoya, mubolag'a, jinslararo nutq farqlanishi kabi lingvistik hodisalarning hajviy asarlarda qanday aks etishi ham ko'rsatib berilgan. Said Ahmadning o'ziga xos uslubi, unda yumorning muhim o'rin tutishi va badiiy asarlarida kulgini yaratishda til birliklaridan mahoratli foydalanishi aniqlangan.
Ushbu hujjat O'zbekiston adabiyotining XX asrning 50-80 yillari oralig'idagi davrini, xususan nasr, nazm va dramaturgiya janrlaridagi asarlarini tahlil qiladi. Unda adabiy jarayonning o'ziga xosliklari, badiiy publitsistikaning roli, turli adiblarning hayoti va ijodi, asarlarining asosiy mavzulari va g'oyalari yoritilgan. Shuningdek, kitob adabiyotshunoslikka oid nazariy ma'lumotlarni ham qamrab oladi.
Ushbu matnda O'zbekiston adabiyotining XX asrning ikkinchi yarmidagi (50-80 yillar) rivoji, adabiy jarayonlar, nasr, nazm, dramaturgiya va ayrim yozuvchilarning hayoti va ijodi tahlil qilingan.
Said Ahmadning "Qorako'z majnun" kitobi XX asr o'zbek adabiyotining yorqin namunalaridan biri bo'lib, unda insoniy fojialar, adolat va mehr-oqibat, sadoqat va xiyonat kabi mavzular badiiy mahorat bilan yoritilgan. Asarlarda o'zbek xalqining o'tmishi, og'ir qismati, ruhiy kechinmalari va milliy qadriyatlari aks etgan. Kitobga kiritilgan hikoyalar turli xarakterdagi insonlar taqdirini, ularning hayotiy kurashlarini va murakkab munosabatlarini tasvirlaydi. Adibning uslubi hayotiyligi, obrazlarning yorqinligi va tasvirning ta'sirchanligi bilan ajralib turadi.
Ushbu kitob Alisher Navoiy va Adib Ahmad Yugnakiy ijodlari oʻrtasidagi bogʻliqlikni, ularning asarlaridagi hamohanglikni oʻrganadi. Navoiyning Yugnakiy hikmatlariga boʻlgan munosabatini tahlil qilib, Yugnakiyning adabiy merosining Navoiy ijodiga taʼsirini koʻrsatib beradi. Kitob ikki adib qarashlaridagi mushtaraklikni ochib, adabiyotshunoslikka yangicha qarashlarni taqdim etadi.
Ushbu kitob O'zbekiston adabiyotining XX asrning ikkinchi yarmidagi rivojlanish bosqichini, xususan 50-80-yillardagi adabiy jarayonlarni o'rganishga bag'ishlangan. Unda yangi davr o'zbek adabiyotining nasri, she'riyati, dramaturgiyasi va publitsistikasi kabi yo'nalishlari tahlil etiladi. Kitobda adabiyotshunoslikka oid ma'lumotlar va adiblar hayoti va ijodi tahlil etilgan.